Dekra bewaakt tandwielkasten spoorwegmaterieel

conditiebewaking tandwielkasten31-8-12018 Als slijtage en foutkansen inzichtelijk worden gemaakt en afgewogen tegen kostenbesparing, kan predictief onderhoud traditionele onderhoudsconcepten vervangen. Dekra Rail in Utrecht past statistische technieken om de conditie van bedrijfskritische machineonderdelen zoals tandwielkasten te bewaken, vooral voor openbaar vervoer bedrijven.

Dekra Rail doet met behulp van onder meer magneetplug- en olie-analyse onderzoek naar de conditie van bedrijfsmiddelen. Het gaat hierbij met name om voertuigparken van openbaar vervoer bedrijven, maar ook om bewegingswerken in de infrastructuur (zoals bruggen en sluizen) en windturbines. Voor bussen en treinen wordt onder meer gekeken naar de conditie van tandwielkasten.

Dat gebeurt op voertuigniveau, maar steeds meer ook op vlootniveau. Openbaar vervoer bedrijven lenen zich hier bij uitstek voor (grote aantallen uniforme voertuigen, veel afgelegde kilometers, veel data), maar de technieken zijn ook toepasbaar in de industrie.

Badkuipmodel

Het uitgangspunt in het onderhoudsmodel is het badkuipmodel. In het begin zijn er de nodige kinderziektes. Als je die onder de knie hebt, zijn er lange tijd weinig storingen. Als het aantal storingen weer toeneemt door slijtage, is het tijd om in te grijpen. Dekra Rail probeert die badkuipcurves voor diverse soorten spoorwegmaterieel zo nauwkeurig mogelijk in kaart te brengen.

Daarbij wordt gebruik gemaakt van software van SAS, een Amerikaans IT-bedrijf dat zich heeft gespecialiseerd in statistische technieken. In eerste instantie gebruikte het bedrijf SAS Visual Analytics, recentelijk is ook de stap gemaakt naar het data mining pakket van deze softwareaanbieder. Hierin zijn geavanceerde data-analysetechnieken zoals neuronale netwerken opgenomen.

Tandwielkasten

Om de toestand van de tandwielkasten van treinstellen te volgen, wordt veelvuldig gebruik gemaakt van magneetpluggen in de tandwielkastolie. De hoeveelheid metaal op de magneet is een maat voor de slijtage van de tandwielen. De software zet alle waarden uit tegen het aantal afgelegde kilometers. Hoewel de tandwielkasten in ontwerp en onderhoud in principe allemaal gelijk zijn, gedragen ze zich in de praktijk allemaal anders.

Op basis van de gegevens die DekraRail geeft vergaard, heeft de betreffende materieelbeheerder besloten bepaalde treinstellen bewust langer te laten doorrijden dan andere. Uit de analyse blijkt dat de revisietermijn ruimschoots is te verlengen zonder dat het risico noemenswaardig toeneemt.

Dank aan de IT

Dekra Rail wil uiteindelijk grafieken produceren waarin het aantal afgelegde kilometers van een trein of tandwielkast is uitgezet tegen de slijtage-index. Dat gebeurt voor een hele vloot, maar ook voor de verdeling over alle tandwielkasten. De exploitant wil het juiste moment bepalen waarop een tandwielkast moet worden gereviseerd of een compleet treinstel uit de roulatie moet halen voor groot onderhoud. Om dat proces te versnellen, koos Dekra Rail na een selectieproces voor SAS.

Op basis van de hierin verkregen grafieken kan Dekra Rail de beheerder van een bepaald materieeltype adviseren hoeveel tijd hij nog heeft voordat verversing van de olie of revisie van de tandwielkast nodig is. De exploitant kan dan op tijd onderdelen bestellen en mensen en ruimte in de werkplaats  inplannen.

Het complete artikel vindt u in AT-Aandrijftechniek van augustus 2018.